ภาษีมูลค่าเพิ่ม กรณีการจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มของส่วนราชการสังกัดกระทรวงกลาโหม ประเด็นปัญหา: มาตรา 77/1(3), 77/1(5),77/2(1), 81(1)(ท)            สถานประกอบการของหน่วยงานราชการในสังกัดกระทรวง ก. มีการให้บริการ ดังนี้           1. กิจการการให้บริการบ้านพักตากอากาศ การจำหน่ายอาหารและเครื่องดื่ม การขายของที่ระลึกและการให้บริการอื่น ๆ           2. กิจการสถานีบริการน้ำมันในค่ายธนะรัชต์ และกิจการให้บริการบ้านพักรวม ทั้งสถานีบริการน้ำมัน           การดำเนินกิจการดังกล่าวได้กระทำในลักษณะรูปแบบ “คณะกรรมการ” โดยบริหารการเงินเป็นอิสระและมิได้นำส่งเข้าเป็นรายได้แผ่นดินแต่นำเงินกำไรเข้าเป็นเงินกองทุนสวัสดิการและเป็นเงินนอกงบประมาณ ในการขายสินค้าหรือให้บริการดังกล่าวได้มีการขายสินค้าหรือให้บริการแก่บุคคลภายนอกทั่วไปนอกเหนือจากข้าราชการในสังกัด จึงหารือว่า หน่วยงานใดเป็นผู้มีหน้าที่แจ้งให้ผู้ประกอบการดังกล่าวต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มและต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มในนามของบุคคลใด

สถานประกอบการของหน่วยงานราชการในสังกัดกระทรวง ก. มีการให้บริการ ดังนี้

1. กิจการการให้บริการบ้านพักตากอากาศ การจำหน่ายอาหารและเครื่องดื่ม การขายของที่ระลึกและการให้บริการอื่น ๆ

2. กิจการสถานีบริการน้ำมันในค่ายธนะรัชต์ และกิจการให้บริการบ้านพักรวม ทั้งสถานีบริการน้ำมัน

การดำเนินกิจการดังกล่าวได้กระทำในลักษณะรูปแบบ “คณะกรรมการ” โดยบริหารการเงินเป็นอิสระและมิได้นำส่งเข้าเป็นรายได้แผ่นดินแต่นำเงินกำไรเข้าเป็นเงินกองทุนสวัสดิการและเป็นเงินนอกงบประมาณ ในการขายสินค้าหรือให้บริการดังกล่าวได้มีการขายสินค้าหรือให้บริการแก่บุคคลภายนอกทั่วไปนอกเหนือจากข้าราชการในสังกัด จึงหารือว่า หน่วยงานใดเป็นผู้มีหน้าที่แจ้งให้ผู้ประกอบการดังกล่าวต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มและต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่มในนามของบุคคลใด

การดำเนินกิจการบ้านพักตากอากาศ การจำหน่ายอาหารและเครื่องดื่ม การขายของที่ระลึก กิจการสถานีบริการน้ำมันและบริการอื่นเข้าลักษณะเป็นการประกอบกิจการขายสินค้าหรือให้บริการที่อยู่ในบังคับต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา 77/2(1) แห่งประมวลรัษฎากร และการขายสินค้าหรือการให้บริการแก่ข้าราชการและบุคคลภายนอกทั่วไปมีลักษณะของการขายสินค้าหรือการให้บริการในทางธุรกิจวิชาชีพ เพราะได้มีการประกอบกิจการเป็นปกติธุระและมีการเรียกเก็บค่าตอบแทนด้วย จึงถือเป็น ผู้ประกอบการตามมาตรา 77/1(5) แห่งประมวลรัษฎากร และการดำเนินการในลักษณะรูปแบบ “คณะกรรมการสวัสดิการ” ดังกล่าวไม่เข้าลักษณะเป็นการขายสินค้าหรือการให้บริการของกระทรวง ทบวง กรม ซึ่งส่งรายรับทั้งสิ้นให้แก่รัฐโดยไม่หักรายจ่าย จึงไม่ได้รับยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มตามมาตรา 81(1)(ท) แห่งประมวลรัษฎากร และตามข้อ 9 ของระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการจัดสวัสดิการภายในส่วนราชการ พ.ศ. 2530 กำหนดให้ “คณะกรรมการสวัสดิการ...” ประกอบด้วยหัวหน้าส่วนราชการหรือผู้ที่หัวหน้าส่วนราชการมอบหมายเป็นประธานและข้าราชการในส่วนราชการนั้นในจำนวนที่เหมาะสมเป็นกรรมการมีอำนาจในการจัดสวัสดิการซึ่งมีการบริหารการเงินโดยอิสระมิได้นำส่งเข้าเป็นรายได้แผ่นดินแต่นำเข้าเป็นเงินทุนสวัสดิการและเป็นเงินนอกงบประมาณ คณะกรรมการดังกล่าวถือเป็น “คณะบุคคลที่มิใช่นิติบุคคล” ตามมาตรา 77/1(3) แห่งประมวลรัษฎากร ดังนั้น “คณะกรรมการสวัสดิการ” มีหน้าที่ต้องจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม ตามมาตรา 85 แห่งประมวลรัษฎากร โดยให้สำนักงานสรรพากรพื้นที่ที่สถานประกอบการตั้งอยู่เป็นผู้ดำเนินการแจ้งให้ “คณะกรรมการสวัสดิการ” ดังกล่าว มาจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม